Deuteronomy · Church Slavonic Bible (Elizabeth Bible)
Deuteronomy 15 Church Slavonic Bible (Elizabeth Bible)
Audio: World English Bible (WEB), read by Winfred W. Henson · About the recordings
Notes on this text (3)
- Church Slavonic in its traditional (Synodal) spelling, with accents, breathings and titlo abbreviations, shown in the Ponomar font (SIL Open Font License).
- Exodus 36–39 follow the Septuagint's order; the digital source has no verse divisions there, so Exodus 36:8–end and chapters 37, 38 and 39 each appear as one block.
- Not shown: the lectionary pericope numbers (зача́ло) and the marginal glosses of the digital source. The Prayer of Manasseh stands at the end of 2 Chronicles (36:24), as in the Slavonic Bible; the prologue of Sirach and the opening verse of Lamentations are joined to verse 1.
1 Въ седмо́е лѣ́то да сотвори́ши ѿпꙋще́нїе.
1 AL cabo de siete años harás remisión.
2 И҆ си́це за́повѣдь ѿпꙋще́нїѧ: да ѡ҆ста́виши ве́сь до́лгъ тво́й, и҆́мже до́лженъ бли́жнїй тебѣ̀, и҆ ѿ бра́та своегѡ̀ не и҆стѧ́жеши, ꙗ҆́кѡ нарече́сѧ ѿпꙋще́нїе гдⷭ҇ꙋ бг҃ꙋ твоемꙋ̀.
2 Y esta es la manera de la remisión: perdonará á su deudor todo aquél que hizo empréstito de su mano, con que obligó á su prójimo: no lo demandará más á su prójimo, ó á su hermano; porque la remisión de Jehová es pregonada.
3 Ѿ чꙋжда́гѡ да и҆стѧ́жеши, є҆ли̑ка сꙋ́ть твоѧ̑ ᲂу҆ негѡ̀: бра́тꙋ же твоемꙋ̀ ѿпꙋще́нїе да сотвори́ши до́лга твоегѡ̀.
3 Del extranjero demandarás el [reintegro]: mas lo que tu hermano tuviere tuyo, lo perdonará tu mano;
4 Ꙗ҆́кѡ не бꙋ́детъ ᲂу҆ тебє̀ недоста́точенъ: сегѡ̀ ра́ди словесѐ блгⷭ҇ве́нїемъ блгⷭ҇ви́тъ тѧ̀ гдⷭ҇ь бг҃ъ тво́й въ землѝ, ю҆́же тебѣ̀ гдⷭ҇ь бг҃ъ дае́тъ во жре́бїй прїѧ́ти ю҆̀.
4 Para que así no haya en ti mendigo; porque Jehová te bendecirá con abundancia en la tierra que Jehová tu Dios te da por heredad para que la poseas,
5 А҆́ще же слꙋ́хомъ послꙋ́шаете гла́са гдⷭ҇а бг҃а ва́шегѡ храни́ти и҆ твори́ти всѧ̑ за́пѡвѣди сїѧ̑, ꙗ҆̀же а҆́зъ заповѣ́даю тебѣ̀ дне́сь, ꙗ҆́кѡ гдⷭ҇ь бг҃ъ тво́й блгⷭ҇ви́лъ тѧ̀ є҆́сть, ꙗ҆́коже гл҃а тебѣ̀,
5 Si empero escuchares fielmente la voz de Jehová tu Dios, para guardar y cumplir todos estos mandamientos que yo te intimo hoy.
6 и҆ взаи́мъ да́си ꙗ҆зы́кѡмъ мнѡ́гимъ, ты́ же не за́ймеши, и҆ ѡ҆блада́ти бꙋ́деши ты̀ ꙗ҆зы̑ки мно́гими, тобо́ю же не воз̾ѡблада́ютъ.
6 Ya que Jehová tu Dios te habrá bendecido, como te ha dicho, prestarás entonces á muchas gentes, mas tú no tomarás prestado; y enseñorearte has de muchas gentes, pero de ti no se enseñorearán.
7 А҆́ще же бра́тъ ѿ бра́тїи твоеѧ̀ бꙋ́детъ тебѣ̀ недоста́точенъ во є҆ди́нѣмъ ѿ градѡ́въ твои́хъ въ землѝ, ю҆́же гдⷭ҇ь бг҃ъ тво́й дае́тъ тебѣ̀, да не ѿврати́ши се́рдца твоегѡ̀, нижѐ сожме́ши рꙋкѝ твоеѧ̀ пред̾ бра́томъ твои́мъ тре́бꙋющимъ:
7 Cuando hubiere en ti menesteroso de alguno de tus hermanos en alguna de tus ciudades, en tu tierra que Jehová tu Dios te da, no endurecerás tu corazón, ni cerrarás tu mano á tu hermano pobre:
8 ѿверза́ѧ да ѿве́рзеши рꙋ́кꙋ твою̀ є҆мꙋ̀, и҆ взаи́мъ да да́си є҆мꙋ̀, є҆ли́кѡ про́ситъ, и҆ є҆ли́кѡ є҆мꙋ̀ не доста́нетъ.
8 Mas abrirás á él tu mano liberalmente, y en efecto le prestarás lo que basta, lo que hubiere menester.
9 Внемлѝ себѣ̀: да не бꙋ́детъ сло́во та́йно въ се́рдцы твое́мъ беззако́нїѧ, глаго́лѧ: бли́з̾ є҆́сть седмо́е лѣ́то, лѣ́то ѿпꙋще́нїѧ, и҆ возлꙋка́внꙋетъ ѻ҆́ко твоѐ бра́тꙋ твоемꙋ̀ тре́бꙋющемꙋ, и҆ не да́си є҆мꙋ̀, и҆ возопїе́тъ на тѧ̀ ко гдⷭ҇ꙋ, и҆ бꙋ́детъ тебѣ̀ грѣ́хъ вели́къ:
9 Guárdate que no haya en tu corazón perverso pensamiento, diciendo: Cerca está el año séptimo, el de la remisión; y tu ojo sea maligno sobre tu hermano menesteroso para no darle: que él podrá clamar contra ti á Jehová, y se te imputará á pecado.
10 даѧ́нїемъ да да́си є҆мꙋ̀, и҆ взаи́мъ да да́си є҆мꙋ̀, є҆ли́кѡ воспро́ситъ, ꙗ҆́коже тре́бꙋетъ: и҆ не ѡ҆печа́лисѧ въ се́рдцы свое́мъ, даю́щꙋ тѝ є҆мꙋ̀, ꙗ҆́кѡ сегѡ̀ ра́ди сло́ва блгⷭ҇ви́тъ тѧ̀ гдⷭ҇ь бг҃ъ тво́й во всѣ́хъ дѣ́лѣхъ твои́хъ, и҆ во все́мъ, на не́же возложи́ши рꙋ́кꙋ твою̀:
10 Sin falta le darás, y no sea tu corazón maligno cuando le dieres: que por ello te bendecirá Jehová tu Dios en todos tus hechos, y en todo lo que pusieres mano.
11 и҆́бо не ѡ҆скꙋдѣ́етъ недоста́точный ѿ землѝ твоеѧ̀, сегѡ̀ ра́ди а҆́зъ заповѣ́даю тебѣ̀ твори́ти сло́во сїѐ, глаго́лѧ: ѿверза́ѧ ѿве́рзи рꙋ́цѣ твоѝ бра́тꙋ твоемꙋ̀ ни́щемꙋ и҆ просѧ́щемꙋ на землѝ твое́й.
11 Porque no faltarán menesterosos de en medio de la tierra; por eso yo te mando, diciendo: Abrirás tu mano á tu hermano, á tu pobre, y á tu menesteroso en tu tierra.
12 А҆́ще же прода́стсѧ тебѣ̀ бра́тъ тво́й є҆вре́анинъ, и҆лѝ є҆вре́анынѧ, да порабо́таетъ тебѣ̀ ше́сть лѣ́тъ, и҆ въ седмо́е да ѿпꙋ́стиши є҆го̀ свобо́дна ѿ себє̀:
12 Cuando se vendiere á ti tu hermano Hebreo ó Hebrea, y te hubiere servido seis años, al séptimo año le despedirás libre de ti.
13 є҆гда́ же пꙋ́стиши є҆го̀ свобо́дна ѿ себє̀, да не ѿпꙋ́стиши є҆го̀ тща̀:
13 Y cuando lo despidieres libre de ti, no lo enviarás vacío:
14 напꙋ́тное є҆мꙋ̀ да ᲂу҆гото́виши ѿ ѻ҆ве́цъ твои́хъ и҆ ѿ пшени́цы твоеѧ̀ и҆ ѿ вїна̀ твоегѡ̀: ꙗ҆́коже блгⷭ҇ви́ тѧ гдⷭ҇ь бг҃ъ тво́й, да да́си є҆мꙋ̀,
14 Le abastecerás liberalmente de tus ovejas, de tu era, y de tu lagar; le darás [de] aquello en que Jehová te hubiere bendecido.
15 и҆ помѧнѝ, ꙗ҆́кѡ ра́бъ и҆ ты̀ бы́лъ є҆сѝ въ землѝ є҆гѵ́петстѣй, и҆ свободи́ тѧ гдⷭ҇ь бг҃ъ тво́й ѿтꙋ́дꙋ: сегѡ̀ ра́ди а҆́зъ заповѣ́даю тебѣ̀ твори́ти сло́во сїѐ.
15 Y te acordarás que fuiste siervo en la tierra de Egipto, y que Jehová tu Dios te rescató: por tanto yo te mando esto hoy.
16 А҆́ще же рече́тъ къ тебѣ̀: не ѿидꙋ̀ ѿ тебє̀, ꙗ҆́кѡ возлюби́хъ тѧ̀ и҆ до́мъ тво́й, ꙗ҆́кѡ добро̀ є҆мꙋ̀ є҆́сть ᲂу҆ тебє̀:
16 Y será que, si él te dijere: No saldré de contigo; porque te ama á ti y á tu casa, que le va bien contigo;
17 да во́змеши ши́ло, и҆ проверти́ши є҆мꙋ̀ ᲂу҆́хо пред̾ две́рьми ᲂу҆ степе́ни, и҆ бꙋ́детъ тѝ ра́бъ во вѣ́ки: и҆ рабѣ̀ твое́й сотвори́ши та́кожде.
17 Entonces tomarás una lesna, y horadarás su oreja junto á la puerta, y será tu siervo para siempre: así también harás á tu criada.
18 Да не бꙋ́детъ же́стоко пред̾ тобо́ю, ѿпꙋща́ємымъ и҆̀мъ ѿ тебє̀ свобѡ́днымъ, поне́же годовꙋ́ю мздꙋ̀ нае́мничꙋ рабо́та тебѣ̀ ше́сть лѣ́тъ: и҆ блгⷭ҇ви́тъ тѧ̀ гдⷭ҇ь бг҃ъ тво́й во все́мъ, є҆́же твори́ши.
18 No te parezca duro cuando le enviares libre de ti; que doblado del salario de mozo jornalero te sirvió seis años: y Jehová tu Dios te bendecirá en todo cuanto hicieres.
19 Всѧ́ко перворо́дное, є҆́же роди́тсѧ ѿ волѡ́въ твои́хъ и҆ ѿ ѻ҆ве́цъ твои́хъ, мꙋ́жескъ по́лъ да ѡ҆свѧти́ши гдⷭ҇еви бг҃ꙋ твоемꙋ̀: да не дѣ́лаеши перворо́днымъ тельце́мъ твои́мъ и҆ да не стриже́ши пе́рвенца во ѻ҆вца́хъ твои́хъ.
19 Santificarás á Jehová tu Dios todo primerizo macho que nacerá de tus vacas y de tus ovejas: no te sirvas del primerizo de tus vacas, ni trasquiles el primerizo de tus ovejas.
20 Пред̾ гдⷭ҇емъ бг҃омъ твои́мъ да ꙗ҆́си ѧ҆̀ ѿ лѣ́та до лѣ́та, на мѣ́стѣ, и҆дѣ́же и҆збере́тъ гдⷭ҇ь бг҃ъ тво́й, ты̀ и҆ до́мъ тво́й.
20 Delante de Jehová tu Dios los comerás cada un año, tú y tu familia, en el lugar que Jehová escogiere.
21 А҆́ще же бꙋ́детъ на не́мъ поро́къ, хромо́та, и҆лѝ слѣпота̀, и҆ всѧ́кїй поро́къ ѕо́лъ, да не пожре́ши є҆гѡ̀ гдⷭ҇ꙋ бг҃ꙋ твоемꙋ̀.
21 Y si hubiere en él tacha, ciego ó cojo, ó cualquiera mala falta, no lo sacrificarás á Jehová tu Dios.
22 Во градѣ́хъ твои́хъ да снѣ́си ѧ҆̀: нечи́стый и҆ чи́стый ᲂу҆ тебє̀ та́кожде да ꙗ҆́стъ, ꙗ҆́кѡ се́рнꙋ и҆лѝ є҆ле́нѧ.
22 En tus poblaciones lo comerás: el inmundo lo mismo que el limpio [comerán de él], como de un corzo ó de un ciervo.
23 То́кмѡ кро́ве да не снѣ́сте: на зе́млю пролива́й ю҆̀ а҆́ки во́дꙋ.
23 Solamente que no comas su sangre: sobre la tierra la derramarás como agua.
People & places in this chapter
From this site's family tree and Bible maps, only where those guides cite this chapter.
People
Moses
Drawn from the Nile, he led Israel out of Egypt and received God's Law.
Cited in the guide: Exodus 2–Deuteronomy 34
Cross references (23)
Related passages for each verse, from the Treasury of Scripture Knowledge as collected and ranked by readers at OpenBible.info.
- 1 Deuteronomy 31:10; Leviticus 25:2–4; Exodus 23:10–11; Exodus 21:2; Luke 4:18–19
- 2 James 2:13; Luke 6:34–38; Luke 7:42; Matthew 6:12; Nehemiah 5:7–11
- 3 Deuteronomy 23:20; 1 Corinthians 6:6–7; Matthew 17:25–26; Galatians 6:10; John 8:35
- 4 Isaiah 58:10–11; Deuteronomy 14:29; Proverbs 28:27; Proverbs 11:24–25; Proverbs 14:21
- 5 Deuteronomy 28:1–15; Joshua 1:7; Isaiah 1:19–20; Philippians 1:27; Leviticus 26:3–14
- 6 Deuteronomy 28:12–13; Luke 6:35; Proverbs 22:7; 1 Kings 4:21; Nehemiah 9:27
- 7 Deuteronomy 15:9; Proverbs 21:13; 1 John 3:16–17; James 2:15–16; Matthew 18:30
- 8 Luke 6:34; Matthew 5:42
- 9 Deuteronomy 24:15; Matthew 20:15; Mark 7:21–22; Jeremiah 17:10; James 5:9
- 10 Proverbs 22:9; Deuteronomy 14:29; Hebrews 13:16; 1 Timothy 6:18–19; Deuteronomy 24:19
- 11 Mark 14:7; Matthew 26:11; John 12:8; Deuteronomy 15:8; 1 John 3:16–18
- 12 Jeremiah 34:14; Exodus 21:2–6; Leviticus 25:39–41; John 8:35–36; Deuteronomy 15:1
- 13 Jeremiah 22:13; Malachi 3:5; Proverbs 3:27–28; Exodus 3:21; Genesis 31:42
- 14 Acts 20:35; Psalm 68:10; Proverbs 10:22; Nehemiah 8:10; 1 Corinthians 16:2
- 15 Deuteronomy 16:12; Matthew 18:32–33; 1 John 3:16; Exodus 20:2; Deuteronomy 5:14–15
- 16 Exodus 21:5–6; Psalm 40:8; Psalm 40:6
- 17 1 Samuel 1:22; Leviticus 25:39–42
- 18 Isaiah 21:16; Isaiah 16:14; Luke 17:7–8
- 19 Exodus 13:2; Exodus 13:12; Deuteronomy 12:17; Numbers 18:15; Leviticus 27:26
- 20 Deuteronomy 14:23; Deuteronomy 12:5–7; Deuteronomy 12:17
- 21 Deuteronomy 17:1; Malachi 1:7–8; Leviticus 22:19–25
- 22 Deuteronomy 12:15–16; Deuteronomy 12:21–22
- 23 Deuteronomy 12:16; Deuteronomy 12:23; Leviticus 7:26; Ezekiel 33:25; 1 Samuel 14:32
Cross references: OpenBible.info (CC BY), drawn mainly from the public-domain Treasury of Scripture Knowledge. · Sources & licences