Slavonic Church Slavonic Bible (Elizabeth Bible) WEB World English Bible (Classic, with Deuterocanon) 1 И҆ взѧ́ша лю́дїе землѝ і҆ѡаха́за сы́на і҆ѡсі́ина, и҆ пома́заша є҆го̀, и҆ поста́виша є҆го̀ царе́мъ вмѣ́стѡ ѻ҆тца̀ є҆гѡ̀ во і҆ерⷭ҇ли́мѣ. 1 Then the people of the land took Jehoahaz the son of Josiah, and made him king in his father’s place in Jerusalem.
2 Два́десѧти трїе́хъ лѣ́тъ бы́сть і҆ѡаха́зъ, є҆гда̀ ца́рствовати нача̀, и҆ трѝ мцⷭ҇ы ца́рствова во і҆ерⷭ҇ли́мѣ. И҆́мѧ же ма́тере є҆гѡ̀ а҆мїта́лъ, дще́рь і҆еремі́ина ѿ ловны̀. И҆ сотворѝ лꙋка́вое пред̾ гдⷭ҇емъ по всѣ̑мъ, ꙗ҆̀же сотвори́ша ѻ҆тцы̀ є҆гѡ̀. (И҆ плѣнѝ і҆ѡаха́за,) и҆ ѡ҆кова̀ є҆го̀ фараѡ́нъ нехаѡ̀ въ девла́ѳѣ въ землѝ є҆ѳа́мли, є҆́же не ца́рствовати є҆мꙋ̀ во і҆ерⷭ҇ли́мѣ, 2 Joahaz was twenty-three years old when he began to reign; and he reigned three months in Jerusalem.
3 и҆ преведѐ є҆го̀ ца́рь во є҆гѵ́петъ, и҆ возложѝ да́нь на зе́млю (і҆и҃левꙋ) сто̀ тала̑нтъ сребра̀ и҆ тала́нтъ зла́та. 3 The king of Egypt removed him from office at Jerusalem, and fined the land one hundred talents of silver and a talent of gold.
4 И҆ поста́ви фараѡ́нъ нехаѡ̀ є҆лїакі́ма сы́на і҆ѡсі́ина царе́мъ над̾ і҆ꙋ́дою и҆ і҆ерⷭ҇ли́момъ вмѣ́стѡ і҆ѡсі́и ѻ҆тца̀ є҆гѡ̀, и҆ премѣнѝ и҆́мѧ є҆гѡ̀ і҆ѡакі́мъ. І҆ѡаха́за же бра́та є҆гѡ̀ взѧ̀ фараѡ́нъ нехаѡ̀ и҆ введѐ є҆го̀ во є҆гѵ́петъ, и҆ ᲂу҆́мре та́мѡ: сребро́ же и҆ зла́то дадѐ фараѡ́нꙋ. Тогда̀ нача̀ землѧ̀ подда́на бы́ти, є҆́же даѧ́ти сребро̀ по словесѝ фараѡ́новꙋ: и҆ кі́йждо по си́лѣ и҆стѧза́ше сребро̀ и҆ зла́то ѿ люді́й землѝ, є҆́же даѧ́ти фараѡ́нꙋ нехаѡ̀. 4 The king of Egypt made Eliakim his brother king over Judah and Jerusalem, and changed his name to Jehoiakim. Neco took Joahaz his brother, and carried him to Egypt.
5 Два́десѧти пѧтѝ лѣ́тъ бѣ̀ і҆ѡакі́мъ, є҆гда̀ ца́рствовати нача̀, и҆ є҆динона́десѧть лѣ́тъ ца́рствова во і҆ерⷭли́мѣ. И҆́мѧ же ма́тере є҆гѡ̀ зехѡ́ра, дще́рь нирі́ева ѿ ра́мы. Сотвори́ же лꙋка́вое пред̾ гдⷭемъ по всѣ̑мъ, є҆ли̑ка сотвори́ша ѻ҆тцы̀ є҆гѡ̀. Во дни̑ є҆гѡ̀ прїи́де навꙋходоно́соръ ца́рь вавѷлѡ́нскїй на зе́млю, и҆ бѣ̀ є҆мꙋ̀ слꙋжа̀ трѝ лѣ̑та и҆ ѿстꙋпѝ ѿ негѡ̀. И҆ посла̀ гдⷭь на ни́хъ халдє́и и҆ разбо́йники сѵ̑рскїѧ и҆ разбо́йники мѡаві̑тскїѧ, и҆ сынѡ́въ а҆ммѡ́новыхъ и҆ самарі́йскихъ, и҆ по словесѝ се́мъ ѿстꙋпи́ша по словесѝ гдⷭню, (є҆́же гл҃а) ᲂу҆сты̑ рабѡ́въ свои́хъ прⷪ҇ро́кѡвъ. Ѻ҆ба́че ꙗ҆́рость гдⷭ҇нѧ бѣ̀ на і҆ꙋ́дѣ, є҆́же ѿри́нꙋти є҆го̀ ѿ лица̀ своегѡ̀, грѣ̑хъ ра́ди манассі́иныхъ во всѣ́хъ, ꙗ҆̀же сотворѝ, и҆ въ кро́ви непови́ннѣй, ю҆́же и҆злїѧ̀ і҆ѡакі́мъ, и҆ напо́лни і҆ерⷭ҇ли́мъ кро́ве непови́нныѧ. Но не восхотѣ̀ гдⷭ҇ь и҆скорени́ти и҆̀хъ. 5 Jehoiakim was twenty-five years old when he began to reign, and he reigned eleven years in Jerusalem. He did that which was evil in Yahweh his God’s sight.
6 И҆ взы́де на него̀ навꙋходоно́соръ ца́рь вавѷлѡ́нскїй, и҆ ѡ҆кова̀ є҆го̀ ѡ҆ко́вами мѣ́дѧными, и҆ приведѐ є҆го̀ въ вавѷлѡ́нъ: 6 Nebuchadnezzar king of Babylon came up against him, and bound him in fetters to carry him to Babylon.
7 и҆ ча́сть сосꙋ́дѡвъ до́мꙋ гдⷭ҇нѧ пренесѐ въ вавѷлѡ́нъ и҆ поста́ви ѧ҆̀ во хра́мѣ свое́мъ въ вавѷлѡ́нѣ. 7 Nebuchadnezzar also carried some of the vessels of Yahweh’s house to Babylon, and put them in his temple at Babylon.
8 Прѡ́чаѧ же слове́съ і҆ѡакі́мовыхъ, и҆ всѧ̑, ꙗ҆̀же содѣ́ла, не се́ ли, сїѧ̑ пи̑сана въ кни́зѣ слове́съ дні́й царе́й і҆ꙋ́диныхъ; И҆ ᲂу҆́спе і҆ѡакі́мъ со ѻ҆тцы̑ свои́ми и҆ погребе́нъ бы́сть въ ганоза́нѣ со ѻ҆тцы̑ свои́ми. И҆ воцари́сѧ і҆ехоні́а сы́нъ є҆гѡ̀ вмѣ́стѡ є҆гѡ̀. 8 Now the rest of the acts of Jehoiakim, and his abominations which he did, and that which was found in him, behold, they are written in the book of the kings of Israel and Judah; and Jehoiachin his son reigned in his place.
9 Ѻ҆смина́десѧти лѣ́тъ бѣ̀ і҆ехоні́а, є҆гда̀ ца́рствовати нача̀, и҆ трѝ мцⷭ҇ы и҆ де́сѧть дні́й ца́рствова во і҆ерⷭ҇ли́мѣ, и҆ сотворѝ лꙋка́вое пред̾ гдⷭ҇емъ. 9 Jehoiachin was eight years old when he began to reign, and he reigned three months and ten days in Jerusalem. He did that which was evil in Yahweh’s sight.
10 Є҆гда́ же лѣ́тꙋ крꙋ́гъ враща́шесѧ, посла̀ навꙋходоно́соръ ца́рь, и҆́же и҆ введѐ є҆го̀ въ вавѷлѡ́нъ съ предраги́ми сосꙋ̑ды до́мꙋ гдⷭ҇нѧ, а҆ царе́мъ поста́ви седекі́ю бра́та ѻ҆тцꙋ̀ є҆гѡ̀ над̾ і҆ꙋ́дою и҆ і҆ерⷭ҇ли́момъ. 10 At the return of the year, King Nebuchadnezzar sent and brought him to Babylon, with the valuable vessels of Yahweh’s house, and made Zedekiah his brother king over Judah and Jerusalem.
11 Два́десѧть є҆ди́но лѣ́то бы́сть седекі́и, є҆гда̀ ца́рствовати нача̀, є҆динна́десѧть лѣ́тъ ца́рствова во і҆ерⷭ҇ли́мѣ: 11 Zedekiah was twenty-one years old when he began to reign, and he reigned eleven years in Jerusalem.
12 и҆ сотворѝ лꙋка́вое пред̾ гдⷭемъ бг҃омъ свои́мъ, и҆ не ᲂу҆срами́сѧ лица̀ і҆еремі́и прⷪ҇ро́ка ѿ ᲂу҆́стъ гдⷭ҇нихъ, 12 He did that which was evil in Yahweh his God’s sight. He didn’t humble himself before Jeremiah the prophet speaking from Yahweh’s mouth.
13 є҆гда̀ ѿ царѧ̀ навꙋходоно́сора ѿве́ржесѧ, и҆́же заклѧ̀ є҆го̀ пред̾ бг҃омъ: и҆ ѡ҆жесточѝ вы́ю свою̀ и҆ се́рдце своѐ ᲂу҆крѣпѝ, да не ѡ҆брати́тсѧ ко гдⷭ҇ꙋ бг҃ꙋ і҆и҃левꙋ. 13 He also rebelled against King Nebuchadnezzar, who had made him swear by God; but he stiffened his neck, and hardened his heart against turning to Yahweh, the God of Israel.
14 И҆ всѝ сла́внїи і҆ꙋ̑дины и҆ свѧще́нницы и҆ лю́дїе землѝ ᲂу҆мно́жиша є҆́же престꙋпи́ти престꙋплє́нїѧ ме́рзостей ꙗ҆зы́ческихъ, и҆ ѡ҆скверни́ша до́мъ гдⷭ҇ень, и҆́же во і҆ерⷭ҇ли́мѣ. 14 Moreover all the chiefs of the priests and the people trespassed very greatly after all the abominations of the nations; and they polluted Yahweh’s house which he had made holy in Jerusalem.
15 И҆ посыла́ше гдⷭь бг҃ъ ѻ҆тє́цъ и҆́хъ къ ни̑мъ рꙋко́ю прⷪ҇ро́кѡвъ свои́хъ ᲂу҆́тренюѧ и҆ посыла́ѧ вѣ́стники своѧ̑, поне́же щадѧ́ше люді́й свои́хъ и҆ свѧти́лища своегѡ̀: и҆ ті́и поноша́хꙋ послѡ́мъ бж҃їимъ, 15 Yahweh, the God of their fathers, sent to them by his messengers, rising up early and sending, because he had compassion on his people and on his dwelling place;
16 и҆ ᲂу҆ничижа́хꙋ словеса̀ є҆гѡ̀, и҆ рꙋга́хꙋсѧ прⷪ҇ро́кѡмъ є҆гѡ̀, до́ндеже сни́де гнѣ́въ гдⷭ҇ень на лю́ди є҆гѡ̀, до́ндеже не бы́сть и҆сцѣле́нїѧ. 16 but they mocked the messengers of God, despised his words, and scoffed at his prophets, until Yahweh’s wrath arose against his people, until there was no remedy.
17 И҆ наведѐ на ни́хъ царѧ̀ халде́йска, и҆ побѝ младе́нцы и҆́хъ мече́мъ въ домꙋ̀ свѧты́ни є҆гѡ̀: и҆ не пощадѣ̀ седекі́и и҆ дѣ́въ и҆́хъ не поми́лова, и҆ ста́рцы и҆́хъ и҆зведѐ, и҆ всѣ́хъ предадѐ въ рꙋ́ки и҆́хъ, 17 Therefore he brought on them the king of the Chaldeans, who killed their young men with the sword in the house of their sanctuary, and had no compassion on young man or virgin, old man or infirm. He gave them all into his hand.
18 и҆ всѧ̑ сосꙋ́ды до́мꙋ бж҃їѧ вели̑кїѧ и҆ ма̑лыѧ, и҆ сокрѡ́вища це́ркве гдⷭ҇ни, и҆ всѧ̑ сокрѡ́вища царє́ва и҆ вельмо́жъ, всѧ̑ внесѐ въ вавѷлѡ́нъ: 18 All the vessels of God’s house, great and small, and the treasures of Yahweh’s house, and the treasures of the king and of his princes, all these he brought to Babylon.
19 и҆ зажжѐ до́мъ гдⷭ҇ень и҆ разорѝ стѣ́нꙋ і҆ерⷭ҇ли́млю, и҆ столпы̀ є҆гѡ̀ сожжѐ ѻ҆гне́мъ и҆ всѧ́къ сосꙋ́дъ драгі́й и҆стнѝ: 19 They burned God’s house, broke down the wall of Jerusalem, burned all its palaces with fire, and destroyed all of its valuable vessels.
20 и҆ преселѝ ѡ҆ста́вшихсѧ въ вавѷлѡ́нъ, и҆ бы́ша є҆мꙋ̀ и҆ сынѡ́мъ є҆гѡ̀ въ рабы̑ да́же до ца́рства ми́дскагѡ, 20 He carried those who had escaped from the sword away to Babylon, and they were servants to him and his sons until the reign of the kingdom of Persia,
21 да и҆спо́лнитсѧ сло́во гдⷭ҇не ᲂу҆ста́ми і҆еремі́и, доне́лѣже прїѧ̀ землѧ̀ сꙋббѡ̑ты своѧ̑ сꙋббѡ́тствовати во всѧ̑ дни̑ запꙋстѣ́нїѧ своегѡ̀: сꙋббѡ́тствова до соверше́нїѧ седми́десѧти лѣ́тъ. 21 to fulfill Yahweh’s word by Jeremiah’s mouth, until the land had enjoyed its Sabbaths. As long as it lay desolate, it kept Sabbath, to fulfill seventy years.
22 Въ лѣ́то пе́рвое кѵ́ра царѧ̀ пе́рсскагѡ, повнегда̀ и҆спо́лнитисѧ словесє́мъ гдⷭ҇нимъ ᲂу҆сты̑ і҆еремі́и, воздви́же гдⷭ҇ь дꙋ́хъ кѵ́ра царѧ̀ пе́рсскагѡ, и҆ повелѣ̀ проповѣ́дати во все́мъ ца́рствїи свое́мъ писа́нїемъ, глаго́лѧ: 22 Now in the first year of Cyrus king of Persia, that Yahweh’s word by the mouth of Jeremiah might be accomplished, Yahweh stirred up the spirit of Cyrus king of Persia, so that he made a proclamation throughout all his kingdom, and put it also in writing, saying,
23 сїѧ̑ глаго́летъ кѵ́ръ ца́рь пе́рсскїй: всѧ̑ ца̑рства землѝ даде́ ми гдⷭ҇ь бг҃ъ нбⷭ҇ный, и҆ то́й заповѣ́да мнѣ̀ созда́ти себѣ̀ до́мъ во і҆ерⷭ҇ли́мѣ, и҆́же є҆́сть во і҆ꙋде́и: кто̀ въ ва́съ ѿ всѣ́хъ люді́й є҆гѡ̀; да бꙋ́детъ бг҃ъ є҆гѡ̀ съ ни́мъ, и҆ да взы́детъ. 23 “Cyrus king of Persia says, ‘Yahweh, the God of heaven, has given all the kingdoms of the earth to me; and he has commanded me to build him a house in Jerusalem, which is in Judah. Whoever there is among you of all his people, Yahweh his God be with him, and let him go up.’”
24 Моли́тва манассі́и царѧ̀ і҆ꙋде́йска, є҆гда̀ плѣне́нъ держа́шесѧ во вавѷлѡ́нѣ. Гдⷭ҇и вседержи́телю, (1) бж҃е ѻ҆тє́цъ на́шихъ, а҆враа́мовъ и҆ і҆саа́ковъ и҆ і҆а́кѡвль и҆ сѣ́мене и҆́хъ првⷣнагѡ, сотвори́вый не́бо и҆ зе́млю со все́ю лѣ́потою и҆́хъ и҆ свѧза́вый мо́ре сло́вомъ повелѣ́нїѧ твоегѡ̀, заключи́вый бе́зднꙋ и҆ запеча́тствовавый ю҆̀ стра́шнымъ и҆ сла́внымъ и҆́менемъ твои́мъ, є҆гѡ́же всѧ̑ боѧ́тсѧ, и҆ трепе́щꙋтъ ѿ лица̀ си́лы твоеѧ̀, (2) ꙗ҆́кѡ никто́же постои́тъ пред̾ великолѣ́пїемъ сла́вы твоеѧ̀, и҆ нестерпи́мь гнѣ́въ, (3) є҆́же на грѣ́шники, преще́нїѧ твоегѡ̀. (4) Безмѣ́рна же и҆ неизслѣ́дованна млⷭ҇ть ѡ҆бѣща́нїѧ твоегѡ̀: ты́ бо є҆сѝ гдⷭ҇ь, вы́шнїй, бл҃гоꙋтро́бенъ, долготерпѣли́въ и҆ многомлⷭ҇тивъ и҆ ка́ѧйсѧ ѡ҆ ѕло́бахъ человѣ́ческихъ. Ты̀, гдⷭ҇и, по мно́жествꙋ бл҃гости твоеѧ̀ (5) ѡ҆бѣща́лъ є҆сѝ покаѧ́нїе и҆ ѡ҆ставле́нїе согрѣши́вшымъ тебѣ̀, и҆ мно́жествомъ щедро́тъ твои́хъ ѡ҆предѣли́лъ є҆сѝ покаѧ́нїе грѣ́шникѡмъ во спⷭ҇нїе. Ты̀ ᲂу҆̀бо, гдⷭ҇и бж҃е си́лъ, (6) не положи́лъ є҆сѝ покаѧ́нїе првⷣнымъ а҆враа́мꙋ и҆ і҆саа́кꙋ и҆ і҆а́кѡвꙋ, не согрѣши́вшымъ тебѣ̀, но положи́лъ є҆сѝ покаѧ́нїе мнѣ̀ грѣ́шномꙋ, (7) занѐ согрѣши́хъ па́че числа̀ песка̀ морска́гѡ: ᲂу҆мно́жишасѧ беззакѡ́нїѧ моѧ̑, гдⷭ҇и, ᲂу҆мно́жишасѧ беззакѡ́нїѧ моѧ̑, и҆ нѣ́смь досто́инъ воззрѣ́ти и҆ ви́дѣти высотꙋ̀ нбⷭ҇нꙋю ѿ мно́жества непра́вдъ мои́хъ. (8) Слѧ́ченъ є҆́смь мно́гими ᲂу҆́зами желѣ́зными, во є҆́же не возвестѝ главы̀ моеѧ̀, и҆ нѣ́сть мѝ ѡ҆слабле́нїѧ: занѐ прогнѣ́вахъ ꙗ҆́рость твою̀ (9) и҆ лꙋка́вое пред̾ тобо́ю сотвори́хъ: не сотвори́вый во́ли твоеѧ̀ и҆ не сохрани́вый повелѣ́нїй твои́хъ, поста́вихъ ме́рзѡсти и҆ ᲂу҆мно́жихъ претыка̑нїѧ. (10) И҆ нн҃ѣ приклонѧ́ю кѡлѣ́на се́рдца, тре́бꙋѧ ѿ тебє̀ бл҃гости. Согрѣши́хъ, гдⷭ҇и, согрѣши́хъ, и҆ беззакѡ́нїѧ моѧ̑ а҆́зъ вѣ́мъ, но прошꙋ̀ молѧ́сѧ: ѡ҆сла́би мѝ, гдⷭ҇и, ѡ҆сла́би мѝ, и҆ не погꙋбѝ менѐ со беззакѡ́нїи мои́ми, нижѐ въ вѣ́къ враждова́въ соблюде́ши ѕѡ́лъ мои́хъ, нижѐ ѡ҆сꙋ́диши мѧ̀ въ преиспо́днихъ землѝ: занѐ ты̀ є҆сѝ, бж҃е, бг҃ъ ка́ющихсѧ, и҆ на мнѣ̀ ꙗ҆ви́ши всю̀ бл҃гость твою̀: ꙗ҆́кѡ недосто́йна сꙋ́ща сп҃се́ши мѧ̀ по мно́зѣй млⷭ҇ти твое́й, (11) и҆ восхвалю̀ тѧ̀ вы́нꙋ во дне́хъ живота̀ моегѡ̀: ꙗ҆́кѡ тѧ̀ пое́тъ всѧ̀ си́ла нбⷭ҇наѧ, и҆ твоѧ̀ є҆́сть сла́ва во вѣ́ки вѣкѡ́въ. А҆ми́нь. 24 Not in this translation