1 Κατά δε το δευτερόπρωτον σάββατον διέβαινεν αυτός διά των σπαρτών και οι μαθηταί αυτού ανέσπων τα στάχυα και έτρωγον, τρίβοντες με τας χείρας. 2 Τινές δε των Φαρισαίων είπον προς αυτούς· Διά τι πράττετε ό,τι δεν συγχωρείται να πράττηται εν τοις σάββασι; 3 Και αποκριθείς προς αυτούς, είπεν ο Ιησούς· Ουδέ τούτο δεν ανεγνώσατε, το οποίον έπραξεν ο Δαβίδ, οπότε επείνασεν αυτός και οι μετ' αυτού όντες; 4 πως εισήλθεν εις τον οίκον του Θεού και έλαβε τους άρτους της προθέσεως και έφαγε και έδωκε και εις τους μετ' αυτού, τους οποίους δεν είναι συγκεχωρημένον να φάγωσιν ειμή μόνοι οι ιερείς; 5 Και έλεγε προς αυτούς ότι ο Υιός του ανθρώπου κύριος είναι και του σαββάτου. 6 Και πάλιν εν άλλω σαββάτω εισήλθεν εις την συναγωγήν και εδίδασκε· και ήτο εκεί άνθρωπος, του οποίου η δεξιά χειρ ήτο ξηρά. 7 Παρετήρουν δε αυτόν οι γραμματείς και οι Φαρισαίοι, αν εν τω σαββάτω θέλη θεραπεύσει, διά να εύρωσι κατηγορίαν κατ' αυτού. 8 Αυτός όμως εγνώριζε τους διαλογισμούς αυτών και είπε προς τον άνθρωπον τον έχοντα ξηράν την χείρα· Σηκώθητι και στήθι εις το μέσον. Και εκείνος σηκωθείς εστάθη. 9 Είπε λοιπόν ο Ιησούς προς αυτούς· Θέλω σας ερωτήσει τι είναι συγκεχωρημένον, να αγαθοποιήση τις εν τοις σάββασιν ή να κακοποιήση; να σώση ψυχήν ή να απολέση; 10 Και περιβλέψας πάντας αυτούς, είπε προς τον άνθρωπον· Έκτεινον την χείρα σου. Ο δε έκαμεν ούτω, και αποκατεστάθη η χειρ αυτού υγιής ως η άλλη. 11 Αυτοί δε επλήσθησαν μανίας και συνωμίλουν προς αλλήλους τι να κάμωσιν εις τον Ιησούν. 12 Εν εκείναις δε ταις ημέραις εξήλθεν εις το όρος να προσευχηθή, και διενυκτέρευεν εν τη προσευχή του Θεού. 13 Και ότε έγεινεν ημέρα, έκραξε τους μαθητάς αυτού και εξέλεξεν εξ αυτών δώδεκα, τους οποίους και ωνόμασεν αποστόλους, 14 τον Σίμωνα, τον οποίον και ωνόμασε Πέτρον, και Ανδρέαν τον αδελφόν αυτού, Ιάκωβον και Ιωάννην, Φίλιππον και Βαρθολομαίον, 15 Ματθαίον και Θωμάν, Ιάκωβον τον του Αλφαίου και Σίμωνα τον καλούμενον Ζηλωτήν, 16 Ιούδαν τον αδελφόν Ιακώβου, και Ιούδαν τον Ισκαριώτην, όστις και έγεινε προδότης, 17 και καταβάς μετ' αυτών εστάθη επί τόπου πεδινού, και παρήσαν όχλος μαθητών αυτού και πλήθος πολύ του λαού από πάσης της Ιουδαίας και Ιερουσαλήμ και της παραλίας Τύρου και Σιδώνος, οίτινες ήλθον διά να ακούσωσιν αυτόν και να ιατρευθώσιν από των νόσων αυτών, 18 και οι ενοχλούμενοι υπό πνευμάτων ακαθάρτων, και εθεραπεύοντο. 19 Και πας ο όχλος εζήτει να εγγίζη αυτόν, διότι δύναμις εξήρχετο παρ' αυτού και ιάτρευε πάντας. 20 Και αυτός σηκώσας τους οφθαλμούς αυτού εις τους μαθητάς αυτού, έλεγε· Μακάριοι σεις οι πτωχοί, διότι υμετέρα είναι η βασιλεία του Θεού. 21 Μακάριοι οι πεινώντες τώρα, διότι θέλετε χορτασθή. Μακάριοι οι κλαίοντες τώρα, διότι θέλετε γελάσει. 22 Μακάριοι είσθε, όταν σας μισήσωσιν οι άνθρωποι, και όταν σας αφορίσωσι και ονειδίσωσι και εκβάλωσι το όνομά σας ως κακόν ένεκεν του Υιού του άνθρώπου. 23 Χαίρετε εν εκείνη τη ημέρα και σκιρτήσατε· διότι ιδού, ο μισθός σας είναι πολύς εν τω ουρανώ· επειδή ούτως έπραττον εις τους προφήτας οι πατέρες αυτών. 24 Πλην ουαί εις εσάς τους πλουσίους, διότι απηλαύσατε την παρηγορίαν σας. 25 Ουαί εις εσάς, οι κεχορτασμένοι, διότι θέλετε πεινάσει. Ουαί εις εσάς, οι γελώντες τώρα, διότι θέλετε πενθήσει και κλαύσει. 26 Ουαί εις εσάς, όταν πάντες οι άνθρωποι σας ευφημήσωσι· διότι ούτως έπραττον εις τους ψευδοπροφήτας οι πατέρες αυτών. 27 Αλλά προς εσάς τους ακούοντας λέγω· Αγαπάτε τους εχθρούς σας, αγαθοποιείτε εκείνους, οίτινες σας μισούσιν, 28 ευλογείτε εκείνους, οίτινες σας καταρώνται, και προσεύχεσθε υπέρ εκείνων, οίτινες σας βλάπτουσιν. 29 Εις τον τύπτοντά σε επί την σιαγόνα πρόσφερε και την άλλην, και από του αφαιρούντος το ιμάτιόν σου μη εμποδίσης και τον χιτώνα. 30 Εις πάντα δε τον ζητούντα παρά σου δίδε, και από του αφαιρούντος τα σα μη απαίτει. 31 Και καθώς θέλετε να πράττωσιν εις εσάς οι άνθρωποι, και σεις πράττετε ομοίως εις αυτούς. 32 Και εάν αγαπάτε τους αγαπώντάς σας, ποία χάρις χρεωστείται εις εσάς; διότι και οι αμαρτωλοί αγαπώσι τους αγαπώντας αυτούς. 33 Και εάν αγαθοποιήτε τους αγαθοποιούντάς σας, ποία χάρις χρεωστείται εις εσάς; διότι και οι αμαρτωλοί το αυτό πράττουσι. 34 Και εάν δανείζητε εις εκείνους, παρ' ων ελπίζετε πάλιν να λάβητε, ποία χάρις χρεωστείται εις εσάς; διότι και οι αμαρτωλοί εις αμαρτωλούς δανείζουσι διά να λάβωσι πάλιν τα ίσα. 35 Πλην αγαπάτε τους εχθρούς σας και αγαθοποιείτε και δανείζετε, μηδεμίαν απολαβήν ελπίζοντες, και θέλει είσθαι ο μισθός σας πολύς, και θέλετε είσθαι υιοί του Υψίστου· διότι αυτός είναι αγαθός προς τους αχαρίστους και κακούς. 36 Γίνεσθε λοιπόν οικτίρμονες, καθώς και ο Πατήρ σας είναι οικτίρμων. 37 Και μη κρίνετε, και δεν θέλετε κριθή· μη καταδικάζετε, και δεν θέλετε καταδικασθή· συγχωρείτε, και θέλετε συγχωρηθή· 38 δίδετε, και θέλει δοθή εις εσάς· μέτρον καλόν, πεπιεσμένον και συγκεκαθισμένον και υπερεκχυνόμενον θέλουσι δώσει εις τον κόλπον σας. Διότι με το αυτό μέτρον, με το οποίον μετρείτε, θέλει αντιμετρηθή εις εσάς. 39 Είπε δε παραβολήν προς αυτούς, Μήπως δύναται τυφλός να οδηγή τυφλόν; δεν θέλουσι πέσει αμφότεροι εις βόθρον; 40 Δεν είναι μαθητής ανώτερος του διδασκάλου αυτού· πας δε τετελειοποιημένος θέλει είσθαι ως ο διδάσκαλος αυτού. 41 Και διά τι βλέπεις το ξυλάριον το εν τω οφθαλμώ του αδελφού σου, την δε δοκόν την εν τω ιδίω σου οφθαλμώ δεν παρατηρείς; 42 ή πως δύνασαι να λέγης προς τον αδελφόν σου· Αδελφέ, άφες να εκβάλω το ξυλάριον το εν τω οφθαλμώ σου, ενώ συ δεν βλέπεις την δοκόν την εν τω οφθαλμώ σου; Υποκριτά, έκβαλε πρώτον την δοκόν εκ του οφθαλμού σου, και τότε θέλεις ιδεί καθαρώς διά να εκβάλης το ξυλάριον το εν τω οφθαλμώ του αδελφού σου. 43 Διότι δεν είναι δένδρον καλόν, το οποίον κάμνει καρπόν σαπρόν, ουδέ δένδρον σαπρόν, το οποίον κάμνει καρπόν καλόν· 44 επειδή έκαστον δένδρον εκ του καρπού αυτού γνωρίζεται. Διότι δεν συνάγουσιν εξ ακανθών σύκα, ουδέ τρυγώσιν εκ βάτου σταφύλια. 45 Ο αγαθός άνθρωπος εκ του αγαθού θησαυρού της καρδίας αυτού εκφέρει το αγαθόν, και ο κακός άνθρωπος εκ του κακού θησαυρού της καρδίας αυτού εκφέρει το κακόν· διότι εκ του περισσεύματος της καρδίας λαλεί το στόμα αυτού. 46 Διά τι δε με κράζετε, Κύριε, Κύριε, και δεν πράττετε όσα λέγω; 47 Πας όστις έρχεται προς εμέ και ακούει τους λόγους μου και κάμνει αυτούς, θέλω σας δείξει με ποίον είναι όμοιος· 48 είναι όμοιος με άνθρωπον οικοδομούντα οικίαν, όστις έσκαψε και εβάθυνε και έβαλε θεμέλιον επί την πέτραν· ότε δε έγεινε πλημμύρα, προσέβαλεν ο ποταμός κατά της οικίας εκείνης και δεν ηδυνήθη να σαλεύση αυτήν· διότι ήτο τεθεμελιωμένη επί την πέτραν. 49 Όστις όμως ακούση και δεν κάμη, είναι όμοιος με άνθρωπον οικοδομήσαντα οικίαν επί την γην χωρίς θεμέλιον· κατά της οποίας προσέβαλεν ο ποταμός, και ευθύς έπεσε, και έγεινεν ο κρημνισμός της οικίας εκείνης μέγας.
Luke · Modern Greek Bible: Vamvas (1850)
Luke 6 Modern Greek Bible: Vamvas (1850)
Audio: World English Bible (WEB), read by Winfred W. Henson · About the recordings
Notes on this text (2)
- The Old Testament is translated from the Hebrew, not from the Septuagint read in the Orthodox Church; there are no deuterocanonical books.
- Katharevousa (learned 19th-century Greek), as in the CrossWire module (text from theword.gr).
People & places in this chapter
From this site's family tree and Bible maps, only where those guides cite this chapter.
People
Bartholomew
Listed among the Twelve after Philip in Matthew 10:3, Mark 3:18 and Luke 6:14; the Gospels say nothing more of him by that name.
Cited in the guide: Matthew 10:3; Mark 3:18; Luke 6:14
James
One of the Twelve, named son of Alphaeus in every list of the apostles.
Cited in the guide: Matthew 10:3; Mark 3:18; Luke 6:15
Judas Iscariot
One of the Twelve, son of Simon Iscariot, who betrayed Jesus.
Cited in the guide: Matthew 10:4; Mark 3:19; Luke 6:16
Simon the Zealot
One of the Twelve, called the Zealot, listed next to Judas Iscariot in each list.
Cited in the guide: Matthew 10:4; Mark 3:18; Luke 6:15
Thaddaeus
Listed as Thaddaeus in Matthew 10:3 and Mark 3:18 (Lebbaeus in some KJV readings) and as Judas son of James in Luke 6:16 in the same place among the Twelve; John 14:22 names a…
Cited in the guide: Matthew 10:3; Mark 3:18; Luke 6:16
Cross references (48)
Related passages for each verse, from the Treasury of Scripture Knowledge as collected and ranked by readers at OpenBible.info.
- 1 Deuteronomy 23:25; Mark 2:23–28; Matthew 12:1–8; Leviticus 23:7; Exodus 12:15
- 2 Matthew 12:2; John 5:16; Exodus 35:2; John 9:14–16; John 5:9–11
- 3 1 Samuel 21:3–6; Mark 2:25–26; Matthew 12:3–5; Matthew 21:16; Mark 12:26
- 4 Leviticus 24:5–9
- 5 Mark 2:27; Revelation 1:10; Mark 9:7; Matthew 11:5–8
- 6 Mark 3:1–6; Matthew 12:9–14; Matthew 4:23; John 5:3; Luke 4:31
- 7 Luke 20:20; Psalm 38:12; Psalm 37:32–33; Mark 3:2; John 9:26–29
- 8 Isaiah 42:4; Matthew 9:4; Revelation 2:23; Philippians 1:28; 1 Peter 4:1
- 9 Mark 3:4; Matthew 12:12–13; Luke 14:3; John 7:19–23; Luke 9:56
- 10 Mark 3:5; Exodus 4:6–7; 1 Kings 13:6; Psalm 107:20; John 5:8
- 11 Psalm 2:1–2; Acts 5:33; Ecclesiastes 9:3; Matthew 21:45; John 11:47
- 12 Hebrews 5:7; Mark 6:46; Mark 1:35; Mark 14:34–36; Matthew 14:23–25
- 13 Mark 3:13–19; Revelation 21:14; Mark 6:7; Matthew 9:36–10:4; Ephesians 4:11
- 14 Acts 1:13; Matthew 4:21; John 1:40–42; 2 Peter 1:1; John 21:15–24
- 15 Matthew 9:9; Acts 1:13; Mark 3:18; Matthew 10:3–4; Galatians 2:9
- 16 John 6:70–71; Jude 1; Matthew 27:3–5; John 14:22; Matthew 26:14–16
- 17 Matthew 11:21; Psalm 107:17–20; Matthew 14:14; Mark 3:7–12; Matthew 12:15
- 18 Matthew 15:22; Matthew 17:15; Acts 5:16
- 19 Matthew 14:36; Mark 3:10; Acts 5:15–16; Mark 6:56; Mark 5:30
- 20 James 2:5; Luke 6:20–24; 2 Corinthians 8:9; Luke 12:32; Matthew 25:34
- 21 John 6:35; James 1:12; Matthew 5:6; Isaiah 61:1–3; Revelation 7:16
- 22 Matthew 5:10–12; Matthew 10:22; 1 Peter 4:12–16; 1 Peter 3:14; 1 Thessalonians 2:14–15
- 23 Acts 5:41; Revelation 21:7; Revelation 3:5; Revelation 3:12; James 1:2
- 24 Psalm 49:6–7; Matthew 6:2; 1 Timothy 6:17; Psalm 49:16–19; James 5:1–6
- 25 Isaiah 65:13; James 4:9; Proverbs 14:13; Luke 16:14–15; Revelation 3:17
- 26 John 15:19; James 4:4; Matthew 7:15; 1 John 4:5–6; Micah 2:11
- 27 1 Thessalonians 5:15; Luke 6:35; Proverbs 25:21–22; Proverbs 24:17; Romans 12:17–21
- 28 1 Peter 3:9; Romans 12:14; 1 Corinthians 4:12; Luke 23:34; James 3:10
- 29 Hebrews 10:34; Matthew 5:39–42; 2 Corinthians 11:20; Isaiah 50:6; 1 Corinthians 6:7
- 30 Deuteronomy 15:7–10; Acts 20:35; Isaiah 58:7–10; Psalm 41:1; Matthew 6:12
- 31 Matthew 7:12; Galatians 5:14; Matthew 22:39; James 2:8–16
- 32 Matthew 5:46–47; 1 Peter 2:19–20
- 34 Matthew 5:42; Luke 14:12–14; Luke 6:35; Deuteronomy 15:8–11
- 35 Matthew 5:44–45; John 13:35; Proverbs 19:17; Romans 5:8–10; Psalm 145:9
- 36 Ephesians 5:1–2; Matthew 5:48; 1 Peter 1:15–16; Ephesians 4:31
- 37 Ephesians 4:32; James 5:9; Matthew 7:1–5; Mark 11:25; 1 Corinthians 13:4–7
- 38 2 Corinthians 9:6–8; Deuteronomy 15:10; Mark 4:24; Proverbs 3:9–10; Matthew 7:2
- 39 Matthew 15:14; 2 Timothy 3:13; Isaiah 9:16; Matthew 23:16–26; 1 Timothy 6:3–5
- 40 John 13:16; Matthew 10:24–25; John 15:20; Matthew 23:15
- 41 John 8:7; James 1:24; Romans 2:1; Romans 2:21–24; Matthew 7:3–5
- 42 Romans 2:21–29; 1 Thessalonians 2:10–12; Psalm 51:9–13; Revelation 3:17–18; 2 Timothy 2:21
- 43 Matthew 12:33; Matthew 7:16–20; Jeremiah 2:21; Matthew 3:10; Psalm 92:12–14
- 44 James 3:12; Matthew 12:33; Galatians 5:19–23; Titus 2:11–13; Jude 12
- 45 Proverbs 4:23; Matthew 12:34–37; Ephesians 4:29; John 7:38; Psalm 37:30–31
- 46 Galatians 6:7; Matthew 7:21–23; Malachi 1:6; Luke 13:25–27; Matthew 25:44
- 47 James 1:22–25; Matthew 7:24–27; Luke 11:28; John 14:15; James 4:17
- 48 1 Corinthians 3:10–15; Psalm 62:2; Matthew 7:25–26; Isaiah 28:16; Jude 24
- 49 Ezekiel 33:31; James 1:22–26; Matthew 13:20–22; 2 Peter 1:5–9; 1 John 2:3–4
Cross references: OpenBible.info (CC BY), drawn mainly from the public-domain Treasury of Scripture Knowledge. · Sources & licences
What the Fathers said
Passages from the Church Fathers that expound or quote this chapter, verbatim from the public-domain Schaff edition (19th-century English translations).
How these were chosen
“Commentary” is the opening of a homily or exposition on this chapter (John Chrysostom’s homilies, Augustine’s tractates, sermons and expositions of the Psalms). “Quotes” are sentences where the edition’s own footnotes identify a quotation of a verse here, kept only when the wording matches the verse. Only works whose authorship is not in doubt are used. Psalms follow the Hebrew/English numbering (Augustine numbers them as the Septuagint does: his Psalm 50 is Psalm 51 here).
… false witness; "not rendering evil for evil, or railing for railing," or blow for blow, or cursing for cursing, but being mindful of what the Lord said in His teaching: "Judge not, that ye be not judged; forgive, and it shall be forgiven unto you; be merciful, that ye may obtain mercy; with what measure ye mete, it shall be …
But I say unto you, Pray for your enemies, and love them that hate you, and bless them that curse you, and pray for them that despitefully use you." And that we should communicate to the needy, and do nothing for glory, He said, "Give to him that asketh, and from him that would borrow turn not away; for if …
The production, again, of the Duodecad of the Æons, is indicated by the fact that the Lord was twelve years of age when He disputed with the teachers of the law, and by the election of the apostles, for of these there were twelve. The other eighteen Æons are made manifest in this way: that the Lord, [according to them,] …
… they are multiplied above number." This takes place now, since He has spoken, first by the mouth of his forerunner John, and afterward by His own mouth, saying, "Repent: for the kingdom of heaven is at hand." He chose disciples, whom He also called apostles, of lowly birth, unhonored, and illiterate, so that whatever great thing they might be or …
Read in context · Nicene and Post-Nicene Fathers, series 1, vol. 2 (1887)
And again He saith, "When they shall cast out your name as evil, rejoice ye, and leap for joy." For not only of the dangers they underwent, but of the calumny also, He appoints the recompence to be great.
Read in context · Nicene and Post-Nicene Fathers, series 1, vol. 10 (1888)